Gezonde bedrijfsvoering begint bij goede ideeën en productontwikkeling. Juristen denken dan meteen aan de bescherming daarvan. Octrooien, merken en andere zogenaamde intellectuele eigendomsrechten spelen daarbij een belangrijke rol. Voor ondernemingen gaat zich op het gebied van auteursrecht een belangrijke wijziging voordoen als het aan de politiek ligt. Auteursrecht beoogt bescherming te bieden aan degene die plannen, methodieken, vormen van producten en software heeft bedacht en deze heeft uitgewerkt c.q. vastgelegd. Het omvat veel meer dan de schrijver van een boek of de componist van muziek. U als ondernemer heeft er waarschijnlijk bijna dagelijks mee te maken. Zo zal de nieuwe slogan voor uw reclame-uitingen of de volgende versie van uw software waarschijnlijk worden bedacht door uw personeel of derden. U wilt hierover echter wel kunnen beschikken en beslissen. Hoe u dat kan regelen wordt bepaald in het auteurs(contracten)recht.

Auteurscontractenrecht

 

Werkgevers kunnen zich beroepen op het zogenaamde werkgeversauteursrecht. Dit betekent dat

de rechten op werken, die een werknemer in dienstverband produceert, automatisch aan de

werkgever toekomen. Echter, dit gaat niet op in het geval van freelancers en/of andere

opdrachtnemers. Hier is geen sprake van een dienstverband en zal contractueel moeten worden

vastgelegd aan wie de auteursrechten, en in algemene zin de intellectuele eigendomsrechten,

toekomen. In principe berusten die bij de maker en de rechten kunnen alleen door middel van een

overeenkomst worden overgedragen aan een ander, bijvoorbeeld de opdrachtgever.

Voor de voornoemde overeenkomsten bestaat nog geen wettelijke regeling. Wel wordt al lang aan

de contractuele positie van auteurs gewerkt. Op politiek niveau is men het er sinds kort over eens

dat de positie van auteurs ten opzichte van exploitanten dient te worden versterkt. Een wettelijke

regeling voor het zogenaamde auteurscontractenrecht is bedoeld om de belangen van individuele

makers beter te beschermen en de verdiencapaciteit van hun werken te vergroten. Op 8 juli 2011

heeft de ministerraad in dit verband ingestemd met een wetsvoorstel.

 

Belangrijkste aspecten wetsvoorstel

 

Ter informatie worden hieronder de belangrijkste aspecten van het auteurscontractenrecht

weergegeven:

• Het hierboven genoemde werkgeversauteursrecht blijft bestaan;

• De maker heeft altijd recht op een billijke vergoeding voor het verlenen van exploitatiebevoegdheid.

 

De minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap kan op gezamenlijk verzoek van verenigingen van makers en exploitanten de hoogte van de billijke vergoeding vaststellen. Over die vergoedingen moeten verenigingen van makers en exploitanten collectief kunnen onderhandelen;

 

De maker kan een hogere vergoeding claimen als zijn werk een onverwacht succes blijkt

te zijn en de oorspronkelijk overeengekomen vergoeding in geen verhouding meer staat

tot de opbrengst voor de exploitant;

 

De maker kan het contract geheel of gedeeltelijk ontbinden als de exploitant het werk niet

voldoende exploiteert;

 

Onredelijke bepalingen in contracten kunnen worden vernietigd, zoals bepalingen die de

maker verplichten om al zijn toekomstige werken aan de exploitant over te dragen;

•

Er komt een efficiënte en laagdrempelige geschillencommissie, omdat makers er bij

problemen met exploitanten voor terug lijken te schrikken naar de rechter te stappen;

 

De maker kan geen afstand doen van de beschermingsregels van het

auteurscontractenrecht.

 

Er is sprake van dwingend recht, tenzij de wet de mogelijkheid biedt tot afwijking bij collectieve overeenkomst.

 

De komende introductie van het auteurscontractenrecht ziet op de wijze waarop een maker van

een auteursrechtelijk beschermd werk exploitatiebevoegdheid kan verlenen aan derden. Idealiter

vindt verlening plaats door middel van een exploitatieovereenkomst, waarin de belangen van

maker en exploitant in evenwicht worden gebracht. De aanstaande nieuwe regelgeving gaat naar

alle waarschijnlijkheid merkbare invloed uitoefenen op deze contractspraktijk. Vandaar dat wij de

ontwikkelingen ten aanzien van het wetsvoorstel nauwgezet in de gaten houden.

 

Voor eventuele vragen en juridisch advies op auteursrechtelijk gebied kunt u contact met ons

opnemen op 070 - 319 60 40 en vragen naar Michiel van ’t Landt. U kunt hem uiteraard ook een

e-mail sturen: m.landt@valegis.com.